Deze bladzijde weergeven in het: Frans Nederlands
  ZOEKEN
 voor de Consumenten
Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen
Zoeken van A tot Z

Meldpunt
0800 13 550
Startpagina Consumenten  > Dagelijks leven > Andere aandachtspunten > Contactmaterialen > Beslissing van de Europese Commissie: contactmaterialen op basis van ...

CONSUMENTEN
Meldpunt Productterugroepingen Waarschuwingen Onze voeding Dagelijks leven Wat doet het FAVV voor de consumenten ? Incidenten voedselveiligheid Publicaties Video's Over het FAVV Praktisch   - Werkaanbiedingen
  - Nuttige links
COMITES
Auditcomité Raadgevend Comité Wetenschappelijk Comité
PROFESSIONELEN
Beslissing van de Europese Commissie: contactmaterialen op basis van bamboevezels en melamine mogen niet meer in de handel worden gebracht
Afdrukbare versie   |   Laatst bijgewerkt op 18.02.2021

Sinds enige tijd heeft de consument in de winkels een rijke keuze aan vaatwerk en keukengerei dat bamboevezels bevat. Deze producten worden vaak gebruikt als alternatief voor wegwerpvaatwerk of ook nog als een “meer natuurlijk” alternatief voor bepaald keukengerei vervaardigd uit melamine, zoals bordjes voor kinderen.

Nochtans, vaatwerk gemaakt van bamboevezels bestaat niet altijd voor 100% uit bamboe! Meestal wordt een polymeer, meestal melamine, toegevoegd aan deze bamboevezels. Welnu, elk materiaal dat melamine bevat, zelfs in zeer kleine hoeveelheden, wordt als kunststof beschouwd en moet dus voldoen aan de voorschriften van de EU-wetgeving betreffende materialen en voorwerpen van kunststof bestemd om met levensmiddelen in contact te komen (Verordening (EU) 10/2011). Op basis van deze EU-wetgeving is bamboe niet toegelaten voor de vervaardiging van dergelijke producten.


Je hebt bamboe en (vezels van) bamboe!

Anderzijds, zijn er producten die enkel uit bamboe zijn vervaardigd, eventueel bedekt met een laagje vernis of ze zijn verlijmd, en dus geen melamine of andere kunststof materialen bevatten. Deze producten zijn toegelaten en vallen onder een andere wetgeving (Verordening (EG) 1935/2004 en het Koninklijk besluit van 11 mei 1992).

De consument kan visueel het onderscheid maken tussen materiaal dat gemaakt is van bamboe en materiaal dat bestaat uit een mengsel van bamboevezels en melamine.

In het eerste geval is de houtstructuur van de bamboe duidelijk aanwezig.

Bamboe Bamboe

In het tweede geval lijkt het materiaal op kunststof. De structuur van bamboe/hout is niet meer aanwezig.

Bamboe+melamine Bamboe+melamine




Voorafgaande beoordeling voordat het product op de Europese markt wordt gebracht

Alle materialen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen, moeten worden beoordeeld door de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) alvorens ze worden toegelaten om op de Europese markt te worden gebracht. Een dergelijke beoordeling werd nooit uitgevoerd voor producten die, onder andere, uit bamboevezels bestaan. Daarom kan het gebruik van deze vezels in kunststof materialen niet als veilig voor de consument worden beschouwd.

In Duitsland heeft het “Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR)”, een onderzoeksinstituut, een studie verricht naar de stabiliteit van deze materialen. Uit deze studie is naar voren gekomen dat vaatwerk uit bamboevezels niet stabiel is, met andere woorden dat migratie kan plaatsvinden van het kunststof materiaal naar voedsel of dranken. Deze migratie vindt over het algemeen plaats onder invloed van warmte of in een zuur milieu.

Enerzijds is er dus het risico in verband met de migratie van stoffen in het voedsel en het feit dat bamboe niet is toegelaten als toevoegingsmiddel bij de vervaardiging van kunststof materialen. Anderzijds worden voorwerpen vervaardigd uit bamboevezels verondersteld natuurlijke en biologische producten te zijn. Ze zijn dit echter niet, aangezien ze ook polymeren zoals melamine bevatten.

De Europese Commissie heeft bijgevolg beslist dat het gebruik van bamboevezels in kunststof materialen niet is toegelaten en dat dit type producten die in de handel verkrijgbaar zijn niet voldoen aan de Europese normen. België sluit zich dus aan bij deze beslissing om het gebruik van dit niet-toegestane toevoegingsmiddel te verbieden.


Mogen de reeds gekochte producten nog steeds worden gebruikt?

Consumenten die dergelijke producten in huis hebben, moeten de gebruiksinstructies van de fabrikant nauwgezet volgen (vaak aangegeven aan de hand van logo’s). De autoriteiten raden ook af om deze voorwerpen te verwarmen boven de 70°C (in de microgolfoven of in de vaatwasser bijvoorbeeld) of ze in contact te laten komen met warme dranken of warm voedsel. Bovendien geniet het de voorkeur dat het keukengerei met de hand wordt afgewassen of in het bovenste gedeelte van de vaatwasser wordt geplaatst.


Controleplan van het FAVV en productterugroepingen

Tot op heden voerde het FAVV controles uit rekening houdende met de wettelijk vastgestelde migratielimieten voor melamine en formaldehyde in kunststof materialen (bijvoorbeeld borden uit melamine), zoals beschreven in de EU-Verordening betreffende materialen en voorwerpen van kunststof, bestemd om met levensmiddelen in contact te komen. (Ga voor meer informatie over deze controles naar www.favv.be > Activiteitenverslag 2019 > Monsternemingen en analyses > Fysico-chemisch contaminanten > Migratie uit contactmaterialen)

Meerdere partijen producten werden teruggeroepen naar aanleiding van de vaststelling van te hoge overschrijdingen van het melaminegehalte (Ga voor meer informatie over de productterugroepingen naar www.favv.be > consumenten > productterugroepingen/).


Het FAVV heeft actief bijgedragen tot en neemt deel aan het gecoördineerde actieplan op Benelux-niveau

Bedrijven die deze contactmaterialen en -voorwerpen die zowel uit bamboevezels als melamine bestaan, vervaardigen of invoeren, moeten hun producten dus uit de handel halen in de EU.

Aangezien deze producten op grote schaal verkrijgbaar waren op de Europese markt, zijn de Benelux-landen zich bewust van het belang van een geharmoniseerde aanpak. Daarom hebben deze landen beslist om uiterlijk vanaf het tweede kwartaal van 2021 hun controles te versterken en zo na te gaan of deze voorwerpen daadwerkelijk niet langer verkrijgbaar zijn in de handel.

Deze specifieke versterkte controles op de uitdehandelname van deze producten zullen worden uitgevoerd door de controleautoriteiten, m.a.w. het FAVV wat België betreft. Indien non-conformiteiten worden vastgesteld, dan zal het FAVV deze inbreuken op de Europese wetgeving vervolgen. Deze controles maken trouwens deel uit van het controleplan van het Agentschap.


Informatie van de FOD Volksgezondheid is hier beschikbaar.


Onze opdracht is te waken over de veiligheid in de voedselketen en de kwaliteit van ons voedsel, ter bescherming van de gezondheid van mens, dier en plant.
Gebruiksvoorwaarden & disclaimer   |   Copyright © 2002- FAVV-AFSCA. Alle rechten voorbehouden.   |   Extranet